Aktualizacja Nowe: przeglądarka monitoringu płac — 1 358 placówek

EN

Dla pacjenta

Prawa pacjenta.

Co Ci przysługuje u lekarza i w szpitalu, ile masz czasu, gdy coś pójdzie nie tak, i dokąd z tym iść. Prostym językiem, z artykułem ustawy przy każdej odpowiedzi — żeby można go było pokazać.

Karta do druku

Sprawdzone ze źródłami

Na żywo · SORKolejki na SOR terazMapa wszystkich szpitalnych oddziałów ratunkowych: ile osób czeka na lekarza i czy czas mieści się w normie. Odświeżana co 10 minut.Zobacz mapę kolejek →

Teraz, na miejscu

U lekarza i w szpitalu.

Punkt wyjścia: masz prawo do leczenia zgodnego z aktualną wiedzą medyczną, z należytą starannością (art. 6 ust. 1, art. 8). Z praw poniżej możesz skorzystać od razu. Przy każdym jest zdanie, które da się spokojnie powiedzieć, i artykuł ustawy — gdyby ktoś zapytał o podstawę.

9 pytań · odpowiedź od razu, szczegóły po rozwinięciu

Lekarz tłumaczy niezrozumiale. Mogę dopytać?

Odpowiedź: Tak

Masz prawo do informacji, którą zrozumiesz: o rozpoznaniu, możliwych metodach leczenia, ich skutkach i rokowaniu.

Szczegóły i co powiedzieć

Ustawa mówi o informacji przystępnej, czyli jasnej dla Ciebie, a nie tylko poprawnej w dokumentacji. Obejmuje stan zdrowia, rozpoznanie, proponowane i możliwe metody diagnozy i leczenia, dające się przewidzieć skutki ich zastosowania albo zaniechania, wyniki leczenia i rokowanie.

Osoba, która skończyła 16 lat, dostaje tę informację sama. Działa to też w drugą stronę: możesz poprosić, żeby o pewnych sprawach Cię nie informowano (art. 9 ust. 4).

Możesz powiedzieć

„Proszę mi to wyjaśnić prościej. Jakie są inne możliwości i co się stanie, jeśli nie podejmę leczenia?”

Czy muszę zgodzić się na zabieg?

Odpowiedź: Nie

Decyzja należy do Ciebie — po tym, jak dostaniesz pełną informację. Na operację i zabieg o podwyższonym ryzyku zgoda musi być na piśmie.

Szczegóły i co powiedzieć

Zgoda bez informacji nie jest prawdziwą zgodą. Dlatego najpierw lekarz wyjaśnia (art. 9), a potem Ty decydujesz: zgadzasz się albo odmawiasz (art. 16).

Na zabieg operacyjny i na metodę leczenia lub diagnostyki o podwyższonym ryzyku zgodę wyraża się na piśmie (art. 18). Osoba, która skończyła 16 lat, wyraża własną zgodę — obok zgody rodzica lub opiekuna (art. 17).

Możesz powiedzieć

„Zanim podpiszę, proszę powiedzieć, jakie jest ryzyko i jakie są inne możliwości.”

Czy mogę poprosić o drugą opinię?

Odpowiedź: Tak

Możesz żądać konsultacji innego lekarza albo konsylium. Lekarz może odmówić, ale musi wpisać odmowę do dokumentacji.

Szczegóły i co powiedzieć

Lekarz może uznać prośbę za bezzasadną. Wtedy ma obowiązek odnotować odmowę w dokumentacji medycznej. Ten wpis jest ważny: „nie” powiedziane w gabinecie zostaje na piśmie i da się je później sprawdzić.

To samo działa wobec pielęgniarki i położnej: możesz żądać, żeby zasięgnęła opinii innej pielęgniarki lub położnej, a odmowa też trafia do dokumentacji (art. 6 ust. 3 pkt 2 i ust. 6).

Możesz powiedzieć

„Proszę o konsultację z innym lekarzem. Jeśli to niemożliwe, proszę wpisać odmowę do dokumentacji.”

Boli mnie. Czy leczenie bólu to moje prawo?

Odpowiedź: Tak

Tak, zapisane wprost. Placówka ma ocenić, jak mocno boli, leczyć ból i sprawdzać, czy leczenie działa.

Szczegóły i co powiedzieć

To trzy osobne obowiązki: określić natężenie bólu, leczyć go i monitorować skuteczność. Podanie leku bez zmierzenia bólu i bez sprawdzenia, czy pomógł, nie wystarcza.

Możesz powiedzieć

„Ból się nie zmniejsza. Proszę ocenić ból i zmienić leczenie.”

Czy ktoś bliski może być przy mnie?

Odpowiedź: Tak

Na Twoje życzenie — także przy badaniu. Odmowa jest możliwa tylko z dwóch powodów i musi trafić do dokumentacji.

Szczegóły i co powiedzieć

Personel może odmówić tylko wtedy, gdy istnieje ryzyko zagrożenia epidemicznego albo wymaga tego bezpieczeństwo zdrowotne pacjenta. „Taką mamy zasadę” nie jest żadnym z tych powodów.

To prawo dotyczy obecności przy badaniu czy zabiegu. Opieka bliskiej osoby podczas pobytu w szpitalu to osobne prawo — opisujemy je niżej.

Możesz powiedzieć

„Chcę, żeby ta osoba była przy mnie. Jeśli to niemożliwe, proszę wpisać powód odmowy do dokumentacji.”

Przy badaniu są studenci albo inne osoby. Muszę się zgodzić?

Odpowiedź: Nie

Masz prawo do poszanowania intymności i godności. Obecność osób, które nie udzielają Ci świadczenia — na przykład studentów — wymaga Twojej zgody.

Szczegóły i co powiedzieć

Każdy, kto wykonuje zawód medyczny, ma obowiązek postępować tak, by szanować Twoją intymność i godność (art. 20 ust. 1, art. 22 ust. 1). Inny personel medyczny uczestniczy w badaniu tylko wtedy, gdy jest to niezbędne ze względu na rodzaj świadczenia albo czynności kontrolne. Na obecność wszystkich innych osób potrzebna jest Twoja zgoda (art. 22 ust. 2). Za dziecko zgodę wyraża przedstawiciel ustawowy.

Osoby obecne za Twoją zgodą też obowiązuje tajemnica (art. 22 ust. 3). Prawo do godności obejmuje również prawo do umierania w spokoju i godności (art. 20 ust. 2).

Za zawinione naruszenie tego prawa sąd może przyznać zadośćuczynienie (art. 4) — więcej przy zgłaszaniu naruszeń.

Możesz powiedzieć

„Nie zgadzam się na obecność innych osób przy badaniu.”

Czy w szpitalu może się mną opiekować ktoś bliski?

Odpowiedź: Tak

Masz prawo do dodatkowej opieki pielęgnacyjnej: bliska osoba może się Tobą opiekować w szpitalu. Chodzi o opiekę, nie o leczenie — leczenie zapewnia personel.

Szczegóły i co powiedzieć

Ustawa definiuje dodatkową opiekę pielęgnacyjną jako opiekę, która nie polega na udzielaniu świadczeń zdrowotnych. Wymienia wprost opiekę nad dzieckiem, nad osobą ze znacznym stopniem niepełnosprawności i nad kobietą w ciąży, w czasie porodu i połogu (art. 34 ust. 1–2).

Szpital może pobrać za to opłatę, ale tylko w wysokości rzeczywistych kosztów. Wysokość opłaty i sposób jej wyliczenia muszą być jawne i dostępne w szpitalu (art. 35 ust. 1–3). Pobyt rodzica przy dziecku jest bezpłatny — zobacz niżej.

Kierownik placówki może ograniczyć to prawo przy zagrożeniu epidemicznym albo ze względu na bezpieczeństwo zdrowotne pacjentów (art. 5).

Możesz powiedzieć

„Chcę, żeby ta osoba się mną opiekowała. Jeśli jest opłata, proszę pokazać, ile wynosi i jak ją wyliczono.”

Szpital chce opłaty za mój pobyt przy dziecku. Wolno mu?

Odpowiedź: Nie

Za pobyt rodzica lub opiekuna przy dziecku albo przy osobie ze znacznym stopniem niepełnosprawności szpital nie może pobierać opłaty.

Szczegóły i co powiedzieć

Co do zasady za dodatkową opiekę pielęgnacyjną płaci pacjent (art. 35 ust. 1). Ustawa wprost wyłącza jednak z opłaty pobyt przedstawiciela ustawowego albo opiekuna faktycznego przy pacjencie małoletnim lub z orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności (art. 35 ust. 4 w związku z art. 34 ust. 3).

To jeden z najczęściej łamanych przepisów. Jeśli szpital pobiera opłatę, zgłoś to Rzecznikowi Praw Pacjenta.

Możesz powiedzieć

„Art. 35 ust. 4 ustawy o prawach pacjenta wyłącza opłatę za pobyt rodzica przy dziecku. Proszę jej nie naliczać.”

Nagły przypadek. Muszę czekać w kolejce?

Odpowiedź: Nie

Przy zagrożeniu zdrowia lub życia masz prawo do natychmiastowej pomocy — niezależnie od kolejek i skierowań.

Szczegóły

To prawo działa niezależnie od list oczekujących. Osobno ustawa zapewnia kobiecie rodzącej prawo do świadczeń związanych z porodem (art. 7 ust. 2).

Gdy życie jest zagrożone, nie szukaj przepisów — dzwoń pod 112.

Pozostałe prawa w skrócie

  • Gdy świadczeń nie starcza dla wszystkich — przejrzysta, obiektywna procedura ustalania kolejności, oparta na kryteriach medycznych. art. 6 ust. 2
  • Informacja o prawach pacjenta na piśmie, wywieszona w placówce w ogólnodostępnym miejscu. Gdy nie możesz się poruszać — dostarczona do sali. art. 11
  • Wczesna informacja, gdy lekarz zamierza odstąpić od Twojego leczenia, i wskazanie, gdzie możesz leczyć się dalej. art. 10
  • Informacja w zrozumiały sposób dla osoby ze szczególnymi potrzebami, także z pomocą środków wspierających komunikowanie się. art. 12 ust. 2
  • W szpitalu — kontakt z innymi osobami osobiście, telefonicznie i listownie, a także prawo do odmowy kontaktu. Odwiedziny placówka może ograniczyć także ze względów organizacyjnych. art. 33, art. 5
  • W szpitalu — opieka duszpasterska. Gdy stan zdrowia się pogarsza lub życie jest zagrożone, szpital musi umożliwić kontakt z duchownym Twojego wyznania. art. 36–37
  • W szpitalu — przechowanie rzeczy wartościowych w depozycie, na koszt szpitala. art. 39

Dokumenty i dane

Twoja dokumentacja.

Dokumentacja medyczna to Twój najważniejszy dowód. Warto wiedzieć, jak ją dostać, jak długo leży w placówce i kto jeszcze może ją zobaczyć.

3 pytania · odpowiedź od razu, szczegóły po rozwinięciu

Ile kosztuje kopia mojej dokumentacji?

Odpowiedź: 0 zł

Pierwsza kopia w danym zakresie jest bezpłatna. Za kolejne placówka może pobrać opłatę, ale tylko do ustawowego limitu.

Szczegóły i co powiedzieć

Placówka nie pobiera opłaty, gdy udostępnia dokumentację pacjentowi albo jego przedstawicielowi ustawowemu po raz pierwszy w żądanym zakresie (art. 28 ust. 2a pkt 1). W rejestracji rzadko ktoś o tym wspomina.

Za kolejne kopie tego samego zakresu opłata jest dozwolona, ale ustawa wyznacza jej górną granicę (art. 28 ust. 4). Limity liczy się od przeciętnego wynagrodzenia z poprzedniego kwartału, więc zmieniają się co kwartał.

Najwyższe dozwolone opłaty od 1 września do 30 listopada 2026 r.
Strona kopii lub wydruku0,65 zł
Strona wyciągu lub odpisu18,47 zł
Całość na płycie lub pendrivie3,69 zł
Wyliczone z przeciętnego wynagrodzenia w II kwartale 2026 r. (9 233,13 zł, komunikat GUS).
Możesz powiedzieć

„Proszę o kopię mojej dokumentacji medycznej. To pierwsze udostępnienie w tym zakresie, więc bez opłaty.”

Jak długo placówka przechowuje moją dokumentację?

Odpowiedź: 20 lat

Zwykle 20 lat od końca roku, w którym dokonano ostatniego wpisu. Nie czekaj jednak — Twoje terminy na działanie są dużo krótsze.

Szczegóły

Wyjątki: 30 lat, gdy zgon nastąpił wskutek uszkodzenia ciała lub zatrucia; 22 lata — dokumentacja dzieci do ukończenia 2. roku życia; 10 lat — zdjęcia rentgenowskie przechowywane poza dokumentacją.

Jeśli rozważasz jakiekolwiek kroki, poproś o kopię od razu. To jedyny dowód, a Twoje terminy liczy się w dniach, miesiącach i latach — nie w dziesięcioleciach.

Czy lekarz może powiedzieć rodzinie o mojej chorobie?

Odpowiedź: Nie

Nie bez Twojej zgody. To Ty wskazujesz w dokumentacji, kto może dostać informacje — i możesz to w każdej chwili zmienić.

Szczegóły i co powiedzieć

Personel musi zachować w tajemnicy informacje o Tobie, w tym o stanie zdrowia (art. 13). Tajemnica obowiązuje także po śmierci pacjenta (art. 14).

Upoważnienie wypełnia się zwykle raz, przy przyjęciu, a potem łatwo o nim zapomnieć. Warto sprawdzić, kogo tam wpisano.

Możesz powiedzieć

„Kogo mam wpisanego jako osobę upoważnioną? Chcę to zmienić.”

Gdy coś poszło nie tak

Co się stało?

Wybierz sytuację, która pasuje — zobaczysz, dokąd z nią iść, jak to zrobić, ile masz czasu i czy to coś kosztuje. Instytucje nie przekazują sobie spraw, więc właściwy adres to połowa sukcesu.

Zanim cokolwiek zgłosisz

  1. Poproś o kopię dokumentacji. Pierwsza jest bezpłatna, a to Twój główny dowód. Jak o nią poprosić.

  2. Zapisz, co się stało. Data, godzina, miejsce, kto był obecny, co padło w rozmowie. Póki pamiętasz szczegóły.

  3. Zachowaj papiery. Paragony, faktury, skierowania, wypisy, wyniki. Przy opłatach to one są dowodem.

  4. Sprawdź termin i właściwy adres. Instytucje nie przekazują sobie spraw — zgłoszenie pod zły adres przepada. Terminy.

  1. Nie uszanowano moich prawOdmówiono informacji albo dokumentacji, kazano płacić za pobyt przy dziecku, zabrakło szacunku i intymności.Dokąd: Rzecznik Praw Pacjenta
    Jak
    Telefonicznie, e-mailem (kancelaria@rpp.gov.pl), przez ePUAP (/RzPP/skrytka) albo listem: ul. Płocka 11/13, 01-231 Warszawa.
    Koszt
    Bezpłatnie — wniosek do Rzecznika jest wolny od opłat (art. 50 ust. 2).
    Na miejscu
    Jeśli placówka ma pełnomocnika do spraw praw pacjenta, możesz zacząć od niego — bierze udział w rozpatrywaniu skarg (art. 40a). Podlega jednak kierownikowi placówki, więc nie jest niezależny jak Rzecznik.
    Pieniądze
    Rzecznik nie przyzna Ci pieniędzy. Za zawinione naruszenie praw pacjenta — na przykład godności, tajemnicy albo prawa do informacji — sąd może zasądzić zadośćuczynienie za doznaną krzywdę (art. 4 w związku z art. 448 Kodeksu cywilnego). To osobna podstawa niż odszkodowanie za szkodę na zdrowiu.
  2. Kazano mi zapłacić za leczenie z NFZAlbo odmówiono zapisu, nie wykonano zleconych badań, coś nie zgadza się w rozliczeniu.Dokąd: Oddział wojewódzki NFZ
    Jak
    Formularz na skargi-i-wnioski.nfz.gov.pl, osobiście w oddziale, listem albo przez ePUAP.
    Termin
    NFZ odpowiada w 30 dni. Jeśli wezwie Cię do uzupełnienia braków, masz 7 dni — inaczej sprawa zostanie bez rozpoznania.
    Koszt
    Bezpłatnie.
    Dobrze wiedzieć
    Zachowaj paragon lub fakturę — to dowód. Bywa też odwrotnie: płacisz prywatnie, a placówka rozlicza to samo jeszcze z NFZ. Widać to w Twoim IKP.
  3. W IKP widzę wizytę, której nie byłoAlbo placówkę, w której Cię nie było, albo świadczenie opłacone prywatnie, a rozliczone z NFZ.Dokąd: Zgłoszenie w Internetowym Koncie Pacjenta
    Jak
    pacjent.gov.pl → Historia leczenia → Historia wizyt → Szczegóły → „Zgłoś nieprawidłowość”. Kilka minut.
    Co dalej
    Zgłoszenie trafia do oddziału NFZ, który wyjaśnia sprawę. Nie zgłaszaj tego samego dwa razy — to tylko opóźnia wyjaśnienie.
    Koszt
    Bezpłatnie.
    Dobrze wiedzieć
    Od początku 2024 r. do sierpnia pacjenci zgłosili blisko 3,5 tys. takich świadczeń, a ponad 1,6 tys. zgłoszeń NFZ uznał za zasadne. Jesteś jedyną osobą spoza układu placówka–NFZ, która może to zauważyć.
  4. Nie zgadzam się z orzeczeniem lekarzaGdy opinia albo orzeczenie lekarza wpływa na Twoje prawa lub obowiązki wynikające z przepisów.Dokąd: Komisja Lekarska przy Rzeczniku Praw Pacjenta
    Termin
    30 dni od wydania opinii lub orzeczenia. Termin jest sztywny.
    Jak
    Sprzeciw składasz za pośrednictwem Rzecznika, nie wprost do Komisji. Musi mieć uzasadnienie i wskazywać przepis, z którego wynikają Twoje prawa lub obowiązki — bez tego wróci do Ciebie.
    Co dalej
    Komisja orzeka w 30 dni. Od jej rozstrzygnięcia nie ma odwołania, więc to jedno podejście — przygotuj je starannie (art. 31).
  5. Leczenie zaszkodziło. Chcę rekompensatyZakażenie, uszkodzenie ciała, rozstrój zdrowia albo śmierć bliskiej osoby.Dokąd: Fundusz Kompensacyjny przy RPP albo sąd cywilny
    Szkoda w szpitalu
    Przy zdarzeniu od 6 września 2023 r. możesz wybrać Fundusz: szybciej, bez sądu i bez dowodzenia winy, ale z górnym limitem kwoty.
    Każda inna sytuacja
    Sąd cywilny — odszkodowanie i zadośćuczynienie bez ustawowego limitu.
    Termin
    Fundusz: rok od dowiedzenia się o szkodzie, najpóźniej 3 lata od zdarzenia. Sąd: 3 lata od dowiedzenia się o szkodzie i o tym, kto za nią odpowiada.
  6. Lekarz popełnił błąd albo zachował się nieetycznieChcesz, żeby sprawą zajął się samorząd lekarski i ocenił postępowanie lekarza.Dokąd: Okręgowy rzecznik odpowiedzialności zawodowej (izba lekarska)
    Jak
    Do okręgowego rzecznika odpowiedzialności zawodowej w izbie, do której należy lekarz: Twoje dane, data i miejsce zdarzenia, opis i dane lekarza.
    Termin
    Postępowania nie można wszcząć po 3 latach od czynu (art. 64 ust. 1 ustawy o izbach lekarskich) — skargę złóż wcześniej, żeby rzecznik zdążył.
    Dobrze wiedzieć
    To postępowanie dyscyplinarne: może ukarać lekarza, ale nie przyzna Ci pieniędzy. Skargę rozpatruje samorząd lekarski — to ta sama struktura pełni rolę oskarżyciela i sądu. Opisujemy ten mechanizm.
  7. Ktoś chce łapówki albo podejrzewam przestępstwoNa przykład wpis o badaniu, którego nie było, albo żądanie „podziękowania” za szybsze przyjęcie.Dokąd: Policja, prokuratura albo CBA
    Jak
    Zawiadomienie w dowolnej jednostce policji albo w prokuraturze rejonowej — na piśmie albo ustnie do protokołu.
    Korupcja
    CBA: 800 808 808 (całą dobę), sygnal@cba.gov.pl.
    Dobrze wiedzieć
    Kto wręczył łapówkę, nie podlega karze, jeśli korzyść przyjęto, a on sam zawiadomił organy, zanim się o tym dowiedziały, i ujawnił wszystkie istotne okoliczności. Warunki muszą być spełnione łącznie (art. 229 § 6 k.k.).
  8. Lek zaszkodził, brud w placówce, zastrzeżenia do placówkiTrzy sprawy, do których nie prowadzi ani Rzecznik, ani NFZ.Dokąd: URPL, sanepid albo wojewoda
    Lek zaszkodził
    Zgłoś działanie niepożądane — to Twoje prawo. Formularzem Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, przez lekarza, pielęgniarkę lub farmaceutę, albo do producenta (adres w ulotce).
    Brud, zakażenia
    Sanepid: e.sanepid.gov.pl albo aplikacja mObywatel, całą dobę.
    Sama placówka
    Nadzór sprawuje wojewoda — wydział zdrowia urzędu wojewódzkiego. Publiczny rejestr placówek: rpwdl2.ezdrowie.gov.pl.

Drogi się nie wykluczają. Skarga do samorządu lekarskiego może ukarać lekarza, ale nie da Ci pieniędzy. Rzecznik Praw Pacjenta zajmie się naruszeniem praw, ale nie przyzna odszkodowania. Jedna ważna zależność: przyjęcie świadczenia z Funduszu zamyka drogę do sądu.

Pilnuj terminów

Ile masz czasu.

Najczęściej sprawa przepada nie dlatego, że pacjent nie miał racji, tylko dlatego, że minął termin. Tu są wszystkie na jednej liście — od najkrótszego.

  1. 7 dni

    na uzupełnienie braków w skardze do NFZ

    od wezwania · inaczej sprawa zostanie bez rozpoznania

    Krótki termin

  2. 14 dni

    na odwołanie od decyzji w sprawie świadczenia kompensacyjnego

    od doręczenia decyzji · Komisja Odwoławcza, opłata 241 zł

    Krótki termin

  3. 30 dni

    na sprzeciw wobec opinii lub orzeczenia lekarza

    od dnia wydania · art. 31

    Krótki termin

  4. 30 dni

    na decyzję, czy przyjmujesz przyznane świadczenie z Funduszu

    od przyznania · przyjęcie zamyka drogę do sądu

    Krótki termin

  5. 1 rok

    na wniosek o świadczenie kompensacyjne za szkodę w szpitalu

    od dowiedzenia się o szkodzie, najpóźniej 3 lata od zdarzenia · Fundusz Kompensacyjny

  6. 3 lata

    na pozew o odszkodowanie i zadośćuczynienie

    od dowiedzenia się o szkodzie i o tym, kto za nią odpowiada · art. 442¹ § 1 k.c.

  7. 3 lata

    na wszczęcie postępowania przez rzecznika odpowiedzialności zawodowej — skargę złóż wcześniej

    od czynu · art. 64 ust. 1 ustawy o izbach lekarskich

  8. 20 lat

    tyle placówka przechowuje dokumentację

    od końca roku ostatniego wpisu · art. 29

    Dla porównania

Szkoda w szpitalu

Fundusz czy sąd?

Od 1 lipca 2024 r. szkody ze szpitala rozpatruje Fundusz Kompensacyjny Zdarzeń Medycznych przy Rzeczniku Praw Pacjenta. To droga szybsza i prostsza niż sąd — bez pozwu, bez adwokata, bez dowodzenia winy konkretnej osoby. Ale ma warunki, które trzeba znać przed złożeniem wniosku, a nie po.

Porównanie: Fundusz Kompensacyjny i Sąd cywilny
Fundusz KompensacyjnySąd cywilny
Gdzie doszło do szkody
Tylko w szpitalu (także psychiatrycznym i uzdrowiskowym), przy leczeniu z pieniędzy publicznychWszędzie: w szpitalu, przychodni, gabinecie, także prywatnie
Od kiedy
Zdarzenia od 6 września 2023 r. albo wcześniejsze, o których dowiesz się po tej dacieBez takiego ograniczenia
Wina
Nie trzeba dowodzić winy konkretnej osobyTrzeba wykazać odpowiedzialność; zwykle potrzebni są biegli
Termin
Rok od dowiedzenia się o szkodzie, najpóźniej 3 lata od zdarzenia3 lata od dowiedzenia się o szkodzie i o tym, kto odpowiada
Koszt
Opłata 361 zł. Nie wraca, jeśli Rzecznik odmówi świadczenia. Przy trudnej sytuacji można prosić o zwolnienieOpłata sądowa
Czas
Decyzja w 3 miesiące od kompletnego, opłaconego wnioskuSprawy o błąd medyczny bywają długie
Ile
Pacjent: 2 393 zł – 239 131 zł. Bliska osoba zmarłego pacjenta: 23 914 zł – 119 566 zł, dla każdej osobno. Bez podatkuBez ustawowego limitu

Kwoty i opłaty obowiązują od 6 września 2026 r.; co roku we wrześniu są waloryzowane.

Fundusz rozpatrzy sprawę, gdy spełnione są wszystkie cztery warunki

  1. Szpital. Do zdarzenia doszło w szpitalu, przy leczeniu finansowanym ze środków publicznych. Przychodnia, gabinet i leczenie prywatne — nie.

  2. Po 6 września 2023 r. Albo wcześniej, ale dowiesz się o nim już po tej dacie.

  3. Zdarzenie medyczne, nie powikłanie. Skutek, którego z dużym prawdopodobieństwem dałoby się uniknąć przy leczeniu zgodnym z aktualną wiedzą. Normalne, przewidywalne następstwo metody, na którą była świadoma zgoda, to powikłanie — Fundusz go nie obejmuje.

  4. W terminie. Rok od uzyskania informacji o zakażeniu, uszkodzeniu ciała, rozstroju zdrowia albo śmierci pacjenta — i nie później niż 3 lata od zdarzenia.

Jak złożyć wniosek i co dalej

  • Złożenie: na papierze (ul. Płocka 11/13, 01-231 Warszawa), przez ePUAP (/RzPP/skrytka) albo e-Doręczenia. Zwykły e-mail nie wystarczy — taki wniosek nie zostanie rozpatrzony.
  • Opłata 361 zł wraca, gdy świadczenie zostanie przyznane, gdy wniosek zostanie pozostawiony bez rozpoznania albo gdy Rzecznik odmówi wszczęcia postępowania.
  • Odwołanie: w 14 dni od doręczenia decyzji, do Komisji Odwoławczej za pośrednictwem Rzecznika (opłata 241 zł, zwracana, jeśli odwołanie zostanie uwzględnione). Potem skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
  • Wojewódzkie komisje do spraw zdarzeń medycznych nie działają od 1 lipca 2024 r., a niezakończone sprawy przejął Rzecznik. Starsze poradniki wciąż do nich odsyłają.
  • Nie myl Funduszu Kompensacyjnego Zdarzeń Medycznych z funduszami Szczepień Ochronnych i Badań Klinicznych — to osobne fundusze przy tym samym urzędzie, z osobnymi wnioskami i kontami.

Weź to ze sobą

Karta kieszonkowa

Najważniejsze prawa, terminy i numery na jednej karcie — do torebki, do teczki z dokumentacją albo dla rodzica. Drukujesz na zwykłej kartce A4, przecinasz i składasz. Można ją rozdawać bez pytania o zgodę.

Skąd to wiemy

To nie jest porada prawna. Zebraliśmy to, co wynika wprost z ustaw i z oficjalnych stron urzędów, z linkami do źródeł. W swojej sprawie zadzwoń na bezpłatną infolinię — odbierają ją ludzie, którzy robią to zawodowo.

  • Ustawa z 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta, tekst jednolity Dz.U. 2024 poz. 581 (otwiera się w nowej karcie). Artykuły bez nazwy ustawy dotyczą właśnie jej.
  • Przedawnienie roszczeń: art. 442¹ Kodeksu cywilnego. Że przy szkodzie na osobie nie działa dziesięcioletni limit od zdarzenia, przesądził Sąd Najwyższy (uchwała z 24 lutego 2009 r., III CZP 2/09), po wyroku Trybunału Konstytucyjnego w sprawie SK 14/05.
  • Odpowiedzialność zawodowa lekarzy: art. 64 ustawy o izbach lekarskich (Dz.U. 2021 poz. 1342). Niekaralność przy zawiadomieniu o łapówce: art. 229 § 6 Kodeksu karnego.

Źródła 13

Sejm RP (ISAP) · Rzecznik Praw Pacjenta · Ministerstwo Zdrowia · NFZ · GUS · Rynek Zdrowia
  1. Sejm RP (ISAP)

    Ustawa o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta, tekst jednolity Dz.U. 2024 poz. 581
  2. Rzecznik Praw Pacjenta

    Prawa pacjenta
  3. Ministerstwo Zdrowia

    Prawa pacjenta
  4. Rzecznik Praw Pacjenta

    Telefoniczna Informacja Pacjenta
  5. NFZ

    Telefoniczna Informacja Pacjenta
  6. GUS · 10.08.2026

    Komunikat Prezesa GUS w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w drugim kwartale 2026 r. (M.P. 2026 poz. 779)
  7. Rzecznik Praw Pacjenta

    Kiedy i komu przysługuje świadczenie kompensacyjne
  8. Rzecznik Praw Pacjenta

    Jak złożyć wniosek o świadczenie kompensacyjne (opłata, kanały)
  9. Rzecznik Praw Pacjenta

    Wysokość świadczenia kompensacyjnego (kwoty od 6 września 2026 r.)
  10. Rzecznik Praw Pacjenta

    Komisja Odwoławcza — termin i opłata od odwołania
  11. Rzecznik Praw Pacjenta

    Rzecznik przejmuje sprawy wojewódzkich komisji ds. orzekania o zdarzeniach medycznych
  12. Sejm RP (ISAP)

    Ustawa o izbach lekarskich, tekst jednolity Dz.U. 2021 poz. 1342
  13. Rynek Zdrowia · 10.08.2024

    Zgłoszenia nieprawdziwych świadczeń widocznych w IKP — skala i przykłady

Linkujemy wyłącznie do ogólnodostępnych dokumentów i publikacji.

Historia zmian 3

ostatnia zmiana 10.11.2026 · Poprawione: blisko 3,5 tys. zgłoszeń świadczeń w IKP i ponad 1,6 tys. zasadnych to dane od początku 2024 r. do sierpnia, a nie z całego roku.
  1. SprostowaniePoprawione: blisko 3,5 tys. zgłoszeń świadczeń w IKP i ponad 1,6 tys. zasadnych to dane od początku 2024 r. do sierpnia, a nie z całego roku.

  2. SprostowaniePoprawione: skarga do rzecznika odpowiedzialności zawodowej nie musi być pisemna ani własnoręcznie podpisana, a 3 lata od czynu (art. 64 ust. 1 ustawy o izbach lekarskich) to termin na wszczęcie postępowania — skargę trzeba złożyć wcześniej.

  3. SprostowanieDodane m.in. poszanowanie godności i intymności, dodatkowa opieka pielęgnacyjna, pełnomocnik praw pacjenta w placówce, zadośćuczynienie za naruszenie praw i lista pozostałych praw w skrócie. Poprawione: przy porodzie ustawa daje prawo do świadczeń związanych z porodem, ale nie nazywa ich „natychmiastowymi” (art. 7 ust. 2).

Infolinia 800 190 590

Popularne